Milyonlarca memur ve memur emeklisinin maaş ve sosyal haklarını belirleyen toplu sözleşmelerle ilgili yasalarda değişiklik yapılması için çalışmalar hız kazandı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, memur konfederasyonları ile birlikte toplantılar düzenleyerek bu süreci yürütüyor. Konfederasyonların ortak talebi, “grevli toplu sözleşme” olarak öne çıkıyor. Meclis tatile girmeden önce bu değişiklik teklifinin Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulması hedefleniyor. Memurların taleplerinin ne ölçüde karşılanacağı ise teklifin nihai haline ulaştığında anlaşılacak.
Memur ve memur emeklilerinin mali ve sosyal haklarını düzenleyen toplu sözleşme, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Yasası çerçevesinde gerçekleştiriliyor. Memur konfederasyonları, yıllardır bu yasada değişiklik yapılmasını talep etmekte. Bu amaçla Memur-Sen, Türkiye Kamu-Sen ve Birleşik Kamu-İş’in katılımıyla bir komisyon oluşturuldu. Toplantılara Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan temsilciler de katılıyor. Komisyonun çalışmaları devam etmekte.
Konfederasyonların temel talebi, mevcut grev yasağının sona erdirilerek memurlara grev hakkı tanınması yönünde. Şu anki sistemde, toplu sözleşme sürecinde anlaşma sağlanamaması durumunda sorunlar hakem kuruluna taşınıyor ve bu kurulu kararları kesin olarak kabul ediliyor. Ancak konfederasyonlar, bu durumu değiştirmek ve memurlara daha fazla hak tanımak adına mücadele ediyor.
Son toplantıda, toplu iş sözleşmesinin (TİS) kapsamının genişletilmesi konusu gündeme geldi. Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu Genel Sekreteri Şükrü Balun, mevcut TİS’in mali ve sosyal haklarla sınırlı olduğunu belirterek, kapsamın daha geniş olmasını talep etti. Balun, memurların toplu sözleşme kapsamının yasalarla kısıtlandığını, oysa işçilerin her konunun görüşülebileceği bir ortamda müzakere gerçekleştirdiğini vurguladı. Ayrıca, anayasada da gerekli değişikliklerin yapılması gerektiğini savundu.
Balun, mevcut TİS’in gerçek bir toplu sözleşme olmadığını, bir tiyatro oyunu gibi olduğunu ifade ederek, kamu işvereni ve çalışanlar arasında yaşanan belirsizlikleri eleştirdi. “Grev hakkının olmadığı bir toplu sözleşme nasıl imzalanabilir?” sorusunu yönelten Balun, mevcut sistemin adaletsizliğine dikkat çekti. TİS masası ve hakem heyetinin işverenin kontrolünde olduğunu belirten Balun, sendikalaşma önündeki engellerin kaldırılması gerektiğine işaret etti.
Birleşik Kamu-İş’in temel talepleri arasında şunlar yer alıyor:
– Grev hakkının yasal güvence altına alınması.
– Toplu sözleşme kapsamının genişletilmesi.
– Sendika kurma ve sendikaya üyelik önündeki engellerin kaldırılması.
– Üyelerin temsili ve sorunların çözümü için yönetim sürecine katılım sağlanması.
– Sendikal ayrımcılığın caydırıcı hükümlerle engellenmesi.
– Toplu sözleşmede yetki kurallarının daha demokratik ve uluslararası standartlara uygun hale getirilmesi.
– Toplu sözleşmeye taraf sendikanın temsil gücünün artırılması.
Memurların toplu sözleşme süreçlerindeki talepleri, ilerleyen dönemlerde yapılacak olan görüşmelerde daha net bir şekilde ortaya çıkacak.
